اصل مبدا و مقصد در نظام های مالیات بر ارزش افزوده

در نظام های مالیات بر ارزش افزوده، اصل میدا و مقصد اهمیت دارد و اجرای این نظام با توجه به کارکردهای این دو نهاده امکان پذیر است. در اصل مبدا، مالیات بر ارزش افزوده روی تولید کالا و خدماتی که در داخل یک کشور تولید می شود اعمال می شود. در اصل مقصد، مالیاتی بر ارزش افزوده روی تولید کالا و خدماتی که در داخل یک کشور مصرف می شود، عمال می شود. نحوه برخورد این مالیات با مقولات صادراتی و وارداتی اهمیت پیدا می کند.

در اصل مقصد، چون ارزش افزوده از کالا و خدمات مصرفی در داخل کشور اخذ می شود، صادرات تشویق می شود و از شمول مالیات بر ارزش افزوده معاف می شود. زیرا طبق چشم انداز تعریف شده برای اصل مقصد، وضع مالیات بر کالا ها و خدماتی است که در مرزهای یک کشور مصرف می شود. این در حالی است که کالا و خدمات صادر شده در کشوری غیر از کشور مبدا مصرف خواهد شد. پس صادرات مشمول VAT نیست اما واردات مشمول VAT  است. در اصل مبدا، عکس اصل مقصد رفتار می شود و واردات معافت از VAT و صادرات، مشمول VAT است.

پس بهترین روش برای تشویق صادرات، استفاده از اصل مقصد است تا صادرات گسترش یابد و از شمول مالیات، معاف شود و تراز تجاری کشور، بهبود یابد. بر  اساس این روش، اگر بنگاه اقتصادی نسبت به صدور کالا یا خدمات خود اقدام کند، با ارائه مدارک و مستندات لازم و راستی آزمایی آن، مالیات بر ارزش افزوده پرداختی برای خرید کالا و خدماتی که منجر به خلق ارزش افزوده برای صادرات شده است را می تواند از سازمان امور مالیاتی استرداد کند و به وی مسترد می شود که معنی نرخ صفر مالیاتی را بیان می کند.

در این حالت، بنگاه اقتصادی، بر روی کالا و خدمات تولیدی صادراتی،  مالیات بر  ارزش  افزده دریافت نمی کند و میزان مالیات بر ارزش افزوده پرداختی روی خرید کالا و خدماتی که منجر به تولید کالا یا خدمات صادراتی شده است، بیش تز از مالیات دریافتی بر روی فروش شده و حاصل منفی ایجاد شده، به معنای اضافه پرداخت است که مسترد می گردد یا از سازمان مالیاتی بخواهد که این مبلغ مازاد (اعتبار نزد سازمان) را از طلب خود در دوره های مالیاتی  بعدی، کسر کند.